Olej dyniowy – właściwości, zastosowanie w kuchni

Tłuszcze   1.10.2019

Olej z pestek dyni jest bardzo charakterystycznym tłuszczem. Charakteryzuje go ciemna, intensywna barwa (ciemnozielona do brązowej), która wyróżnia go na tle innych olejów. Charakterystyczną cechą jest także posmak, przypominający nieco orzechy. Ze względu na ten aspekt olej z pestek dyni doskonale będzie pasował zarówno do dań wytrawnych, jak i do dań słodkich.

Właściwości fizykochemiczne

Po pierwsze olej dyniowy cechuje się bardzo wysoką zawartością nienasyconych kwasów tłuszczowych: zawiera około aż 54-68% wielonienasyconych kwasów tłuszczowych i około 14-28% jednonienasyconych kwasów tłuszczowych. Jest dzięki temu niewątpliwie bardzo cennym pod względem żywieniowym tłuszczem. Jednak ze względu na to, że ponad połowę (54-68%) jego składu stanowią wielonienasycone kwasy tłuszczowe, nie nadaje się on zatem do smażenia czy obróbki termicznej powyżej 70°C. Za to doskonale sprawdza się przy wykańczaniu dań, jako dodatek do zup na etapie serwowania i w każdej “zimnej” aplikacji Potwierdza to fakt, że zawiera wiele bioaktywnych składników, które są niestabilne podczas smażenia. Spośród szczególnie cennych składników możemy wymienić m.in.: fitosterole, skwalen, kwasy fenolowe czy karotenoidy. Olej z pestek dyni powinien być zatem przechowywany w ciemnym i chłodnym miejscu.

Zastosowania w kuchni

Olej z pestek dyni, bardzo dobrze komponuje się z gotowanymi jajami i wszelkiego rodzaju roślinnymi pastami, takimi jak hummus, tahini, pasta ze słonecznika czy pasta z fasoli. Smakosze zachwycają się olejem dyniowym spożywając go np. jak polewę do kaszy gryczanej, ryżu, kaszy kuskus czy ziemniaków. Można stosować go jako dodatek do surówek i sałatek, niektórzy dodają go również do deserów, szczególnie sernika i tradycyjnych lodów z prawdziwą wanilią. Olej z pestek dyni dzięki temu, że ma orzechowy smak i aromat, znakomicie współgra z serami i twarogiem. Można używać go też po prostu do pieczywa.

Właściwości lecznicze

Warto wspomnieć również o zastosowaniach oleju dyniowego w celach leczniczych. Pomaga on w profilaktyce chorób układu krążenia czy przerostu gruczołu krokowego. Ponadto bywa on stosowany zarówno u dzieci, jak i u dorosłych w walce z pasożytami. Typowa dawka wynosi wtedy 1 łyżeczkę dziennie u dzieci i 2 łyżeczki dziennie u osób dorosłych. Zawarte w oleju dyniowym kukurbitacyny paraliżują pasożyty układu pokarmowego, co ułatwia ich usunięcie z organizmu. Należy tu podkreślić, iż pomimo toksycznego działania na pasożyty to olej ten jest zdrowy i bezpieczny dla ludzi.

Źródła:

  1. Akin G. i wsp. 2018: Cold-pressed pumpkin seed (Cucurbita pepo L.) oils from the central Anatolia region of Turkey: Characterization of phytosterols, squalene, tocols, phenolic acids, carotenoids and fatty acid bioactive compounds, GRASAS Y ACEITES 69 (1).
  2. https://biooil.com.pl/category/przepisy-kulinarne/przepisy-z-olejem-dyniowym/
  3. https://zdrowie.tvn.pl/a/olej-z-pestek-dyni-i-jego-wlasciwosci-zdrowotne-zastosowanie-i-dawkowanie-oleju-z-dyni
  4. Procida, G. i wsp. 2013: Chemical composition and functional characterisation of commercial pumpkin seed oil, J. Sci. Food Agric., 93: 1035-1041.
  5. Rutkowska J. i wsp. 2016: Analiza profilu kwasów tłuszczowych wybranych olejów „nietypowych”, Bromatologia, chemia, toksykologia, 385-389.
  6. Wroniak M., Cenkier J. 2015: Porównanie cech sensorycznych, fizyko-chemicznych i stabilności oksydatywnej wybranych olejów tłoczonych na zimno, Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych.

Zostaw komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.

4 + 3 =

Skomentuj i podziel się swoją opinią!

Na naszej stronie używamy różnych technologii do zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu personalizowania treści i reklam oraz analizowania ruchu na stronie i w internecie. Do tego celu możemy zbierać Twoje IP lub inne dane osobowe, które nam podasz.
Administratorem danych osobowych jest ZT „Kruszwica” S.A. z siedzibą w Kruszwicy, przy ul. Niepodległości 42, NIP: 556-08-00-678. Przetwarzanie danych jest uzasadnione z uwagi na nasze usprawiedliwione potrzeby, co obejmuje między innymi konieczność zapewnienia bezpieczeństwa usługi (np. sprawdzenie, czy do Twojego konta nie loguje się nieuprawniona osoba), dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszania naszych usług i dopasowania ich do potrzeb i wygody użytkowników (np. personalizowanie treści w usługach) jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług Administratora. Dane te są przetwarzane do czasu istnienia uzasadnionego interesu lub do czasu złożenia przez Ciebie sprzeciwu wobec przetwarzania. Dane osobowe będą przekazywane wyłącznie naszym podwykonawcom, tj. dostawcom usług informatycznych. Przysługuje Ci prawo żądania dostępu do treści danych osobowych, ich sprostowania, usunięcia oraz prawo do ograniczenia ich przetwarzania. Ponadto także prawo do cofnięcia zgody w dowolnym momencie bez wpływu na zgodność z prawem przetwarzania, prawo do przenoszenia danych oraz prawo do wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania danych osobowych. Posiadasz prawo wniesienia skargi do Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych.